Lùi xe tưởng là thao tác nhỏ, nhưng Luật liệt kê tám nơi cấm lùi và Nghị định 168 xử phạt ở nhiều mức khác nhau, từ vài triệu đến hàng chục triệu đồng. Bài này chỉ nói về lùi xe; quay đầu xe đã có bài riêng ở quay đầu xe nơi có vạch liền và biển P.124 cấm quay đầu.
1. Quy tắc lùi xe: Luật 36/2024 Điều 16
Khoản 1: khi lùi xe phải quan sát hai bên và phía sau xe, có tín hiệu lùi, và chỉ lùi khi bảo đảm an toàn.
Khoản 2: không được lùi xe ở các nơi sau:
| Nơi cấm lùi | Ghi chú thực tế |
|---|---|
| Đường một chiều | Kể cả khi vừa đi quá lối rẽ — xem đi ngược chiều đường một chiều |
| Khu vực cấm dừng | Nơi có biển, vạch hoặc quy định cấm dừng |
| Phần đường dành cho người đi bộ qua đường | Lùi đè lên vạch người đi bộ |
| Nơi đường bộ giao nhau | Ngã ba, ngã tư |
| Nơi đường bộ giao nhau cùng mức với đường sắt | Đường ngang — xem vạch nút giao đường sắt |
| Nơi tầm nhìn bị che khuất | Khúc cua, đầu dốc, sau vật cản |
| Trong hầm đường bộ | — |
| Trên đường cao tốc | — |
Hai điều đáng chú ý: cầu không có trong danh sách cấm lùi của khoản 2 (nhưng quay đầu trên cầu và dừng, đỗ trên cầu có quy định riêng — xem dừng xe trên cầu, trong hầm); còn đường có biển “Cấm đi ngược chiều” được liệt kê trong điều xử phạt chứ không nằm trong khoản 2 của Luật.
2. Mức phạt ô tô
| Hành vi | Mức phạt | Trừ điểm | Căn cứ |
|---|---|---|---|
| Lùi xe ở đường một chiều, đường có biển “Cấm đi ngược chiều”, khu vực cấm dừng, phần đường người đi bộ, nơi giao nhau, nơi giao nhau với đường sắt, nơi tầm nhìn bị che khuất; lùi không quan sát hai bên, phía sau hoặc không có tín hiệu lùi | 2–3 triệu đ | Không (điểm e k4 không nằm trong danh sách khoản 16) | Đ6 k4 điểm e |
| Lùi xe trong hầm đường bộ | 2–3 triệu đ | 2 điểm | Đ6 k4 điểm đ; k16 điểm a |
| Lùi xe trên đường cao tốc | 30–40 triệu đ | 10 điểm | Đ6 k11 điểm đ; k16 điểm d |
| Lùi xe sai quy định mà gây tai nạn | 20–22 triệu đ | 10 điểm | Đ6 k10 điểm a; k16 điểm d |
Điểm đ khoản 11 gộp ba hành vi trên cao tốc: đi ngược chiều, lùi xe, quay đầu xe — trừ xe ưu tiên đang làm nhiệm vụ khẩn cấp. Mức 30–40 triệu đồng cao hơn mười lần so với lùi ở nơi giao nhau.
3. Xe máy lùi xe thì sao?
Xe mô tô, xe gắn máy hai bánh hiếm khi lùi bằng động cơ, nhưng quy tắc cấm ở Điều 16 Luật 36/2024 áp cho mọi phương tiện. Trong Điều 7 Nghị định 168, điểm c khoản 1 phạt 200.000–400.000 đồng riêng cho mô tô ba bánh lùi xe không quan sát hai bên, phía sau hoặc không có tín hiệu lùi. Nếu xe máy lùi sai quy định mà gây tai nạn, khoản 10 điểm a phạt 10–14 triệu đồng và trừ 10 điểm (khoản 13 điểm d).
4. Lỗi hay nhầm
- “Lùi một đoạn ngắn thì không sao.” Luật không có ngoại lệ về độ dài. Lùi ở đường một chiều dù chỉ vài mét vẫn là hành vi bị cấm.
- “Lùi để thoát khỏi lối ra cao tốc đã đi lố.” Lùi xe trên cao tốc bị phạt 30–40 triệu đồng và trừ 10 điểm. Phải đi tiếp tới lối ra kế tiếp.
- Nhầm lùi xe với quay đầu xe. Hai hành vi nằm ở hai điểm khác nhau của Điều 6 (điểm e và điểm i khoản 4); quay đầu có danh sách nơi cấm riêng.
- “Đã bật xi nhan nên được lùi.” Tín hiệu lùi chỉ là điều kiện cần. Nơi nào Luật cấm lùi thì có tín hiệu cũng không hợp lệ.
Câu hỏi thường gặp
Lùi xe ở đường một chiều bị phạt bao nhiêu?
Ô tô lùi xe ở đường một chiều bị phạt 2–3 triệu đồng theo Điều 6 khoản 4 điểm e Nghị định 168/2024. Điểm này không nằm trong danh sách trừ điểm GPLX của khoản 16.
Lùi xe trên cao tốc phạt bao nhiêu?
Ô tô lùi xe trên đường cao tốc bị phạt 30–40 triệu đồng và trừ 10 điểm GPLX (Điều 6 khoản 11 điểm đ, khoản 16 điểm d), trừ xe ưu tiên đang làm nhiệm vụ khẩn cấp.
Lùi xe trong hầm bị phạt thế nào?
Lùi xe, quay đầu xe trong hầm đường bộ bị phạt 2–3 triệu đồng và trừ 2 điểm GPLX theo Điều 6 khoản 4 điểm đ, khoản 16 điểm a Nghị định 168/2024.
Lùi xe gây tai nạn thì phạt thế nào?
Ô tô: 20–22 triệu đồng, trừ 10 điểm (Điều 6 khoản 10 điểm a). Xe máy: 10–14 triệu đồng, trừ 10 điểm (Điều 7 khoản 10 điểm a, khoản 13 điểm d).
Lùi xe trên cầu có bị cấm không?
Cầu không nằm trong danh sách nơi cấm lùi xe tại Điều 16 khoản 2 Luật 36/2024. Tuy nhiên dừng, đỗ xe và quay đầu xe trên cầu có quy định riêng, và lùi ở nơi tầm nhìn bị che khuất vẫn bị cấm.
Nguồn pháp lý
- Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15 — Điều 16 khoản 1 (quan sát, tín hiệu lùi) và khoản 2 (các nơi không được lùi xe).
- Nghị định 168/2024/NĐ-CP — Điều 6 (ô tô): khoản 4 điểm đ (lùi trong hầm), điểm e (lùi tại các nơi cấm; lùi không quan sát, không tín hiệu); khoản 10 điểm a (gây tai nạn); khoản 11 điểm đ (cao tốc); khoản 16 điểm a và điểm d (trừ điểm).
- Nghị định 168/2024/NĐ-CP — Điều 7 (xe máy): khoản 1 điểm c (mô tô ba bánh lùi không quan sát); khoản 10 điểm a (gây tai nạn); khoản 13 điểm d (trừ điểm).
Cập nhật 15/10/2026 — đã đối chiếu bản gốc NĐ 168/2024 (kể cả sửa đổi bởi NĐ 238/2026, hiệu lực 15/8/2026) và Luật 36/2024 (văn bản hợp nhất 55/VBHN-VPQH). Quy định có thể thay đổi — đối chiếu văn bản mới nhất trước khi áp dụng.